Jak zacząć oszczędzać, gdy otrzymujemy pierwszą pensję? Czy sukces finansowy przed trzydziestką powinien być celem? I dlaczego budowanie kapitału warto traktować jak maraton, a nie sprint? O tych zagadnieniach rozmawiali eksperci podczas 6. edycji Dnia Edukacji Finansowej, która 27 października odbyła się na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. PFR Portal PPK był partnerem merytorycznym wydarzenia. 

Program Dnia Edukacji Finansowej obejmował debaty i prelekcje dotyczące oszczędzania, inwestowania i bezpieczeństwa finansowego, a także wydarzenia skierowane bezpośrednio do uczniów, studentów i nauczycieli. Ważnym tematem tegorocznej edycji była edukacja finansowa młodych oraz budowanie dobrych nawyków już na początku dorosłego życia. 

Oszczędzanie to maraton

W debacie „Oszczędzanie to maraton. Bieg po finansowe zdrowie” PFR Portal PPK reprezentowała Marta Damm-Świerkocka, członkini zarządu spółki. W rozmowie uczestniczyli również przedstawiciele organizacji związanych z rynkiem emerytalnym i edukacją finansową: W debacie udział wzięli również Filip Pietkiewicz-Bednarek, dyrektor ds. komunikacji Izby Gospodarczej Towarzystw Emerytalnych (IGTE), Mariola Szymańska, prezeska zarządu Fundacji EFPA Polska, oraz Waldemar Zbytek, przewodniczący Krajowego Centrum Edukacji Ekonomicznej, a rozmowę moderował Marcin Kowalski, dziennikarz TVP.

Już sam tytuł debaty dobrze oddawał jeden z najważniejszych tematów wydarzenia: budowanie bezpieczeństwa finansowego jest procesem długoterminowym. Szczególnego znaczenia nabiera więc moment rozpoczęcia aktywności zawodowej. Im wcześniej zaczynamy regularnie odkładać pieniądze, tym więcej czasu dajemy zgromadzonemu kapitałowi na pracę. Nie zawsze trzeba zaczynać od dużych kwot. Znaczenie mają przede wszystkim czas i systematyczność. Takie podejście jest istotne również z perspektywy PPK, w którym oszczędności uczestnika są budowane regularnie wraz z kolejnymi wpłatami.

„Gdy pójdziecie do pierwszej pracy, zapytajcie o takie programy jak PPK czy PPE. W PPK do każdej Waszej złotówki drugą dokłada pracodawca i państwo, więc oszczędzacie dwa razy szybciej, niż byście robili to sami. To są podstawowe produkty, o których musicie pomyśleć, gdy traficie na rynek pracy. Przystępując do tych programów wpadacie w pewnego rodzaju automatyzm, znakomity dla osób, które nie potrafią same wypracować nawyku oszczędzania” – mówiła Marta Damm-Świerkocka. 

Bogactwo przed trzydziestką? Nie tylko stan konta

Perspektywa młodego pokolenia była także tematem Strefy Młodych. Jednym z jej najważniejszych punktów była debata „Bogactwo przed trzydziestką? O pieniądzach, presji i sukcesie”. Wzięli w niej udział Marta Damm-Świerkocka, Grzegorz Kaliszuk i Katarzyna Burek, a rozmowę prowadziła Emilia Banek. 
Debata została wpisana w szerszy program Strefy Młodych, poświęcony m.in. pierwszym samodzielnym decyzjom finansowym, inwestowaniu, zarabianiu, finansowym porażkom oraz presji związanej z osiągnięciem bogactwa i sukcesu. Rozmowa o finansach młodych nie kończy się bowiem na pytaniu, ile udało się zgromadzić przed trzydziestką. Równie ważne jest wypracowanie nawyków, które mogą procentować przez kolejne dekady: regularnego odkładania pieniędzy, świadomego podejmowania decyzji finansowych i dopasowania sposobu oszczędzania do własnej sytuacji i celów.

Pierwsza pensja może być początkiem oszczędzania

Do tych zagadnień nawiązywało również wystąpienie Marleny Maliszewskiej, ekspertki Zespołu Szkoleń PFR Portal PPK, zatytułowane „Start kariery, start oszczędzania. Poznaj IKE, IKZE, PPE i PPK”. Punktem wyjścia była pierwsza pensja jako moment, w którym wraz z zawodową niezależnością warto zacząć budować swoją finansową przyszłość. Uczestnicy mogli poznać IKE, IKZE, PPE i PPK oraz dowiedzieć się, czym różnią się te rozwiązania i jakie możliwości oferują osobom rozpoczynającym długoterminowe oszczędzanie. To szczególnie ważne, ponieważ poszczególne rozwiązania nie muszą być traktowane jako wzajemnie konkurencyjne. Dane dotyczące młodych uczestników PPK pokazują, że 23 proc. z nich zadeklarowało, iż uczestnictwo w PPK skłoniło ich do zainteresowania się także innymi rozwiązaniami emerytalnymi, takimi jak IKE, IKZE, PPE czy OIPE. 

Wiedza rośnie, ale edukacja nadal jest potrzebna

Pozytywne zmiany w deklarowanej znajomości produktów finansowych nie oznaczają, że potrzeba edukacji znika. Jak zauważa prof. Katarzyna Sekścińska, coraz ważniejsze staje się nie samo przekonywanie młodych, że warto myśleć o przyszłości, ale pokazanie im, jak zrobić kolejny krok: zacząć od niewielkich kwot, dobrać rozwiązanie do swojej sytuacji, rozumieć ryzyko i stopniowo zdobywać doświadczenie. 

To również wspólny mianownik trzech wystąpień przedstawicielek PFR Portal PPK podczas Dnia Edukacji Finansowej: z budowaniem finansowej przyszłości nie warto czekać na moment, kiedy będziemy dużo zarabiać czy dysponować dużym kapitałem. Dobrym momentem na pierwszy krok może być już pierwsza pensja, a kluczowe znaczenie mają wiedza, systematyczność i czas.

Autor: Ryszard Woronowicz